Üç Milyon Aday, Bir Soru
25 Ekim’deki KPSS Ortaöğretim’e yaklaşık üç milyon kişi başvurdu. Sınavdan sonra “saltanat ne zaman kaldırıldı” gibi aramalar patladı. Sınav nasıl geçti, bundan sonra ne olacak, puan neye yarayacak?
Pazar sabahı, saat 10.00. Türkiye’nin dört bir yanında okul kapılarının önünde aynı manzara: Ellerinde şeffaf dosyalar, sınava giriş belgeleri ve kimlik kartlarıyla bekleyen, kapı kapanmadan son bir kez not kâğıtlarına göz atan insanlar. 25 Ekim 2026'da yapılan KPSS Ortaöğretim’e, ÖSYM verilerine göre 2.985.438 kişi başvurdu. Bu, Türkiye’nin en kalabalık sınavlarından biri. Ve sınavın ertesi günü, Türkiye’nin Google’da en çok aradığı sorulardan biri şuydu: Saltanat ne zaman kaldırıldı?
Sınav nasıldı? KPSS Ortaöğretim, lise mezunlarının kamuda iş bulabilmek için girdiği sınav. 10.15'te başlayıp 12.25'te sona eren oturumda adaylar 130 dakikada 120 soru cevapladı: 60 soru Genel Yetenek (Türkçe ve matematik), 60 soru Genel Kültür (tarih, coğrafya, vatandaşlık ve güncel bilgiler). Engelli adaylara 30 dakika ek süre tanındı.
Sınavdan sonraki saatlerde arama trendlerini derleyen sitelere göre, soru içeriklerine dair aramalar yüzde birkaç bin oranında arttı. “Saltanat ne zaman kaldırıldı” bunların en dikkat çekenlerinden biriydi. Adaylar, sınavda işaretledikleri cevabın doğru olup olmadığını merak ediyordu.
Cevabı verelim: Osmanlı saltanatı, Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin kararıyla 1 Kasım 1922'de kaldırıldı. Bu karar, halifelik makamını saltanattan ayırdı; son padişah VI. Mehmed Vahideddin birkaç hafta sonra İstanbul’dan ayrıldı. Hilafet ise 3 Mart 1924'te kaldırıldı. Bu iki tarih, KPSS’nin tarih sorularında yıllardır en çok karıştırılan ikililerden biri. Karıştıranlar yalnız değil.
Bundan sonra ne olacak? ÖSYM, sınavdan sonra soru kitapçığını ve cevap anahtarını Aday İşlemleri Sistemi (AİS) üzerinden yayımlıyor. Adaylar kendi cevaplarını kontrol edip, belirlenen süre içinde sorulara itiraz edebiliyor. Cevap anahtarının yayım tarihi ve itiraz süresi için ÖSYM’nin resmî duyurularını takip etmek gerekiyor; sosyal medyada dolaşan “kesin cevap anahtarı” paylaşımlarının çoğu, resmî anahtar yayımlanana kadar tahminden ibaret.
Sonuçlar ise 19 Kasım 2026'da ÖSYM Sonuç Açıklama Sistemi üzerinden açıklanacak. Sonuç belgesinde adayın Genel Yetenek ve Genel Kültür testlerindeki doğru ve yanlış sayıları ile KPSS puanı yer alacak. Ortaöğretim mezunları için kullanılan puan türü KPSSP94.
Puan neye yarayacak? KPSS Ortaöğretim puanı, kamu kurum ve kuruluşlarının lise mezunu kadrolarına yapacağı alımlarda kullanılıyor. Bunlar merkezi atamalar ya da kurumların kendi ilanlarıyla yapılan alımlar olabiliyor. Lise mezunlarına açılan çeşitli memur ve büro personeli kadroları bu puanla dolduruluyor; hangi kadro için hangi puanın arandığı, her ilanda ayrıca belirtiliyor. Puanın geçerlilik süresi, ilgili tercih kılavuzlarında ve kurumların ilanlarında belirtiliyor; aday, yeni bir KPSS Ortaöğretim sınavına girene kadar mevcut puanını kullanabiliyor.
Yaklaşık üç milyon başvuru, yalnızca bir sınavın değil, bir ülkenin iş piyasasının da fotoğrafı. Kamu, Türkiye’de hâlâ en çok aranan iş güvencesi; özellikle büyükşehirler dışında, özel sektörde düzenli ve sigortalı iş bulmanın zor olduğu yerlerde, memurluk bir hayat planı anlamına geliyor. Bu yüzden KPSS’ye hazırlanmak çoğu zaman yıllar sürüyor: dershaneler, deneme sınavları, YouTube kanalları, gece yarısına kadar çözülen sorular.
Ama ilan edilen kadro sayısı, başvuran aday sayısının yanında küçük kalıyor. Bu yılın sınavına giren adayların büyük çoğunluğu, sonuçlar açıklandığında puanının bir kadroya yetmediğini görecek. Bir kısmı yeniden hazırlanmaya başlayacak, bir kısmı başka bir yol arayacak.
Pazar günü sınav salonundan çıkıp telefonunu açan ve “saltanat ne zaman kaldırıldı” diye arayan her aday, aslında başka bir soru soruyordu: Bu yıl olacak mı? O sorunun cevabı 19 Kasım’da gelecek. Saltanatınki ise 1922'den beri belli.
